Tacuinum sanitatis

Latin translation of ابن بطالن Ibn Buṭ lān, تقويم الصحة Taqwim al-sihha (Maintenance of Health) in a manuscript of 1445-1450 or earlier, possibly produced in Swabia, which also includes a German version of the text. The manuscript is now MS latin 9333 at the Bibliothèque nationale de France.

Facsimile of the manuscript: Alain Touwaide, Eberhard König , and Carlos Miranda García-Tejedor, Tacuinum sanitatis : Edición facsímíl del Tacuinum sanitatis cuyo original se conserva en la Bibliothèque nationale de France en París, bajo la signatura Ms. Lat. 9333, 2 vols. Barcelona: M. Moleiro, 2007-2009.

Elbocasim de Baldach, Tacuinum sanitatis in medicina

Index

[00Βr]

[001r] 

Elbocasim de Baldach 

Tacuinum sanitatis in medicina ad narrandum sex res necessarias et in narratione Iuuamentum ciborum et et (sic) indumentorum nocumenti ipsorum et in remotione nocumenti ipsorum Et in remotione nocumentorum iuxta consilia meliorum ex antiquis Tacuinum sanitatis de sex rebus que sunt necessarie cuilibet homini ad cotidianam conseruationem sanitatis sue rectificationibus et operationibus. Prima est preparatio aeris qui cor contingit. Secunda rectificatio cibi et potus. Tertia rectificatio motus et quies. Quarta prohibitio corporis a sompno et a uigiliis multis. Quinta rectificatio laxationis et constrictionis humorum. Sexta regulatio persone in moderatione gaudii ire timoris et angustie. Hiis enim modis equalitatis (sic. Tachado en el manuscrito) equalitatis erit conservatio sanitatis Et remotio istorum sex ab hac qualitate facit egritudinem deo permitente glorioso et altissimo Et sub quolibet genere sunt plures species et plurimum necessarie quarum dicemus naturas si deo placuit. Dicemus etiam electiones conuenientes cuilibet secundum complexionem et etatem ipsius et hec omnia ponemus in tabulis eo quod multiloquia sapientum quandoque fastidiunt auditores et diuersitas multorum librorum oppositorum homines non uolunt de scientiis nisi iuuamenta non probationes siue definitiones. Ideo intentio nostra in hoc libro est abreuiare sermones prolixos et agregare modos diuersorum uerborum attamen nostri prepositi est recedere (sic.)1 a consciliis antecessorum ueredicorum. In hoc autem libro nos posuimus a nobis nisi ordinationes et compilationes abreuiationes interrogantium et inductiones probationum ad fortificandam uirtutem uerborum Nec uolumus sequi uoluntatem homini secundum diuersitates intellectus oppinionum ipsorum. Inuocamos itaque deum ut rectificet intellectum nostrum cum humana uix excludatur fallaciis et tota narratio nostra est iuxta moderatam intentionem nostram ad que dominus deus nos confortet et auxilietur iuxta beneplacitum suum.

[001v]

Ficus

.i. Ficus recentes. Complexio: calida et humida in 1º gradum. Meliores ex eius albe mundate et excorticate. Iuuamentum: mundificant renes ab arenis humores subtiliant et preseruant a uenento. Nocumentum: faciut inflamationem et grossitudinem. Remotio nocumenti: cum muri et sirupo acetoso. Quid generant: humorem laudabilem. Cui complexioni cui etati quo tempore in qua regione Magis conueniunt: frigidis nature etati senili et decrepite tempore autumpni in regione Septentrionali.

[002r]

Uue

.ii. Uue. Complexio: calide in primo humide in 2º. Meliores albe subtilis corticis aquose. Iuuamentum: lassant uentrem accelerant pinguedinem. Nocumentum: inducunt sitim. Remotio nocumenti: cum granato acetoso. Quid generant: sanguinem bonum. Magis conueniunt frigidis nature decrepitis in tempore autumpni regione septentrionali.

[002v]

Persicha

.iii. Persica. Complexio: frigida in 2º humida in 3º. Electio: odorisa sunt meliora. Iuuamentum: confert in febribus adurentibus. Nocumentum: corrumput digestionem. Remotio nocumenti: cum vino odorifero. Quid generant: flegma subtile. Cui complexioni cui etati quo tempore in qua regione. Magis conueniunt caidis nature iuuenibus estate et meridionali.

[003r]

Pruna

.iiii. Pruna. Complexio frigida in 1º humida in 2º. Electio: damascena dulcia. Iuuamentum: educunt coleram. Nocumentum: impediunt stomachos. Remotio nocumenti: cum cucaro rosaceo. Quid generant: humorem aquosum. Cui complexoi cui estati Quo tempore In qua regione Magis conueniunt: coliricis iuuvenibus in estati in calida regione.

[003v]

Pira

.v. Pira. Complexio: frigida in primo humida in 2º. Electio: odorisa matura. Iuuamentum: confert stomacho debili. Nocumentum: nocent colyce. Remotio nocumenti: cum alleis comestis post prandium. Quid generant: sanguinem frigidam multum. Magis conueniunt nature calidis iuuenibus estate in regione meridionali.

[004r]

Granata dulcia

.vi. Granata dulcia. Complexio: calida in 1º humida in 2º. Electio: meliora sunt exorticabilia de facili et grossa. Iuuamentum: comferunt tussui et coitui. Nocumentum: faciunt inflamationem. Remotio nocumenti: cum granatis acetosis. Quid generant: nutrimentum laudabile. Magis conueniunt temperatis in caliditate senectuti in autumpno in regione temperata.

[004v]

Granata acetosa

.vii. Granata acetosa. Complexio frigida. Electio: que sunt multe succositatis. Iuuamentum: epacti calido conferunt. Nocumentum: nocent pectori. Remotio nocumenti: cum caloe melito. Quid generant: chimum modicum. Magis conueniunt colericis iuuenibus estate calide regionibus.

[005r]

Citonia

.VIII. Citonia. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: completa et grossa. Iuuamentum: letificant et confortant appetitus. Nocumentum: causant colicam. Remotio nocumenti: cum dactillis mellitis. Quid generant: humorem frigidum. Magis conueniunt colicis omni etati omni tempore omni regioni.

[005v]

Mala dulcia

.ix. Mala dulcia. Complexio: humida in 2º. Electio: e sichem id est odorisa et minoris humiditatis. Iuuamentum: confortant cor. Nocumentum: nocent neruis. Remotio nocumenti: cumcucaro rosato. Quid generant: modicum sanguinem. Magis conueniunt colericis omnibusquem etatibus etatibus temporibus et regionibus.

[006r]

Mala acetosa.

.x. Mala acetosa. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio. melius est ponticum. Iuuamentum: conferunt sincopi. Nocumentum: articulis et neruis. Remotio nocumenti: cum vino citrino. Quid generant: sanguinem flegmaticum. Conueniunt flegmaticis alia colericis estate adolescentibus et regione meridionali.

[006v]

Armoniacha Mala Persica (potius quam Armeniaca)

.xi. Grisomula id est armoniaca. Complexio: frigida et humida in 2º. Electio: arminii et barni. Iuuamentum: prouocant uomitum. Nocumentum: infrigidant stomachum. Remotio nocumenti: cum uomitu. Quid generant: sanguinem flegmaticum. Conueniunt temperatis iuuenibus principio estatis in regione orientali.

[007r]

Sicomuri (Mota potius quam Siccomori legendum)

.xii. Sicomuri. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: magni et nigri. Iuuamentum: apostematibus gule. Nocumentum: faciunt dolorem stomacho et cito conuertuntur ad malum [nutrimentum]. Remouet Nocumentum: cum trifera minori. Quid generant: sanguinem inmundum. Conueniunt magis sanguineis adolescentibus in uere et regione meridionali et calide.

[007v]

Nespula

.xiii. Nespula id est cubarra. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: multarum carnum. Iuuamentum: preseruant ad ebrietate. Nocumentum: stomacho et digestioni. Remotio nocumenti: cum penidis. Quid generant: chimum sicum. Conueniunt magis calidis complexionis pueris in estate et meridionli regione.

[008r]

Nabach id est cedrun

.xiiii. Nabach id est cedrum. Complexio: frigida in 2º sicca in 3º. Electio: maiores et odoriferi. Iuuamentum: confert fluxui colerico. Nocumentum: tardat digestionem. Remotio nocumenti: cum fauo mellis. Quid generant: humorem melencolicum. Conueniunt magis colericis iuuenibus principio autumpni in regione Septentrionali. Legenda potius in meridionali.

[008v]

Cerasa dulcia

Cerasa dulcia. Complexio: frigida in 2º humida in 3º. Electio: duriorum carnium natarum in aspectu soli et locis petrosis. Iuuamentum: laxant uentrem. Nocumentum: corrumpunt cito et putrescunt et faciunt inflationem. Remotio nocumenti: si sumuntur in modica quantitate cum bono vino odoriso si in magna cum aqua et sine alio cibo ut cito lubricent et euacuentur. Quid generant: sanguinem flagmaticum et malum. Conueniunt magis iuuenibus calidis et siccis estate in quibus regionibus reperiuntur.

[009r]

Cerasa acetosa

Cerasa acetosa. Complexio: frigida in 3º sicca in 2º. Electio: bene acetose. Iuuamentum: contra acuitatem colere et exicant superfluitates stomacho et confortant ipsum. Nocumentum: dentibus et neruis. Remotio nocumenti: cum amigdalis dulcibus et passulis. Quid generant: bonum chimum. Conueniunt magis calidis iuuenibus et pueris estate et meridionalibus.

[009v]

Cefalones id est dactili

Cefalones id est dactilus siluestris. Complexio: frigida in 1º sicca in 2º alias frigida et humida. Electio: dulces et recentes. Iuuamentum: confortant uiscera. Nocumentum: nocent pectori. Remotio nocumenti: cum dactilis et fauo mellis. Quid generant: humorem grossum. Conueniunt: colericis iuuenibus in principio estatis et regione Septentrionali.

[010r]

Busuri id est dactili

Busuri aliter brusiz id est dactili cum incipiunt dulcere. Complexio: calida in 1º et sicca in 2º. Electio: quod non est stipticum. Iuuamentum: lubricant egestiones. Nocumentum: infert dentibus et ori. Remotio nocumenti: cum syropo acetoso simplici. Quid generant: sanguinem moderate quantitatis. Conueniunt temperate commplectioni omni etate autumpno et hyeme et temperate regioni.

[010v]

Nutab id est dactilus

Nutab id est dactilus maturus. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: bene maturus. Iuuamentum: stomacho frigido. Nocumentum: gutturi et uoci. Remotio nocumenti: cum sauic et papauere. Quid generant: sanguinem colericum. Conueniunt frigidis et humidis decrepitis in hyeme et autumpno regione septentrionali.

[011r]

Nux indie

Nux indie. Complexio: calida in 2º humida in 1º. Electio: recens dulcis. Iuuamentum: confert strangurie et acuit intellectum. Nocumentum: tarde descendit de stomacho. Remotio nocumenti: cum penidiis cucariis. Quid generat: multum sanguinem acutum. Conuenit frigidis et siccis in autumpno senibus regione meridionali.

[011v]

Carube

Carube. Complexio: calida in 1º sicca in 2º. Electio: recentes et dulces. Iuuamentum: sepe surgenti ad sellam. Nocumentum: tarde digeruntur. Remotio nocumenti: cum pinidiis. Quid generant: nutrimentum mediocre. Conueniunt calidis nature iuuenibus hyeme et regione septentrionali.

[012r]

Glandes

Glandes: complexio frigida in 2º, sicca in 3º. Electio: recentes magne et complete. Iuuamentum: confortant retentiuam. Nocumentum: assiduunt menstrua. Remotio nocumenti: si assentur et comendatur cum zucharo. Quid generant: nutrimentum modicum. Conueniunt calidis et humidis, iuuentuti, hyeme, septentrionali.

[012v]

Iuiube

Iuiube. Complexio: calida et humida in 1º. Electio: completa sine cortice. Iuuamentum: extinguunt acuitatem sanguinis. Nocumentum: generant inflationem. Remotio nocumenti: cum passulis propter subtilitatem earum. Quid generant: sanguinem flegmaticum. Conueniunt calidis et siccis, adolescentibus, estate et calidis regionibus.

[013r]

Nuces

Nuces. Complexio: calida in primo, humida in 2º. Electio: que uelociter enucleantur. Iuuamentum: stupori dentium ac ueneno. Nocumentum: generant botor in ore, gutture et lingua. Remotio nocumenti: cum semine papaueris albi et amigdalis dulcibus. Quid generant: sanguinem calidum. Conueniunt frigidis, decrepitis, hyeme et montanis regionibus.

[013v]

Oliue negre

Oliue negre maure. Complexio: temperate cum modica siccitate. Electio: que oriuntur in loco temperatiori. Iuuamentus: excitant appetitum. Nocumentum: nocent sode et uigiliis. Remotio nocumenti: cum comeduntur inter alia cibaria siue ante. Quid generant: humorem melencolicum. Conueniunt frigidis, senectuti, hyeme et frigidis regionibus. Immature sunt frigidi et sicce complexionis. Confortant appetitum cum sunt condite. Nocumentu: difficilis sunt digestionis. Remotio nocumenti: si precedant alia cibaria in fundo stomaci. Generant humorem melencolicum. Conueniunt iuuenibus, calide complexioni, hyeme et frigidis regionibus in quibus fortior est digestio. Conueniunt et in calidis regionibus ratione sue complexionis.

[014r]

Castanee

Castanee. Complexio: calida in primo, seca en 2º. Electio: complete et bene mature. Iuuamentum: pectori difficultati urine, confortant appetitum et remouent mauseam et uomitum. Nocumentum: inferunt cerebro et stomacho earum uentositate. Remotio nocumenti: si assentur et comedantur cum sale et bono uino subtili. Quid generant: chimum mediocriter bonum. Conueniunt calidis, iuuenibus et pueris, hyeme et frigidis regionibus.

[014v]

Auelane

Auelane. Complexio: calida in 2º, humida in 1º. Electio: grosse et humorose. Iuuamentum: addunt in coytu et cerebro. Nocumentum: nocent stomacho. Remotio nocumenti: cum penidiis. Quid generant: sanguinem acutum et non bonum. Conueniunt magis sicis, decrepitis et senibus hyeme in regione septentrionali.

[015r]

Bacha lauri

Bacce lauri. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: complete et mature que nascuntur in aspectu solis. Iuuvamentum: stomachis frigidis dolori eius et intestinorum a causa frigida aut uentosa et conferunt colice cum melle permiste conferunt asmati et tussi frigido et humido. Nocumentum: epati calido. Remotio nocumenti: cum zucharo et semionibus communibus. Quid generant: humores acutos. Conueniunt magis frigidis et humidis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[015v]

Amigdale dulces

Amigdale dulces. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: magne et dulces. Iuuamentum: comeste ante potum prohibent ebrietatem et anxietatem et abstergunt lentigines. Nocumentum: inferunt intestinis. Remotio nocumenti: cum zucharo et papauere. Quid generant: humorem digestiuum. Conueniunt magis frigidis senibus et decrepitis hyeme in regione spetentrionali.

[016r]

Citra (uel citra mala)

Citra rotunda. Complexio: frigida in 2º sicca in 3º. Electio: odorifera et citrina. Iuuamentum: fluxiu colerico. Nocumentum: retardant digestionem. Remotio nocumenti: cum fauo melis. Quid generant: nutrimentum modicum et frigidum. Conueniunt magis calidis iuuenibus estate in meriodinalibus.

[016v]

Cetrona

Citrona. Complexio: frigida et humida. Electio: bene matura. Iuuamentum: stomachis colericis. Nocumentum: stomachis flematicis. Quid generant: humorem frigidum. Conueniunt magis calidis et siccis iuuenibus estati et calidis.

[017r]

Pines

Pinee. Complexio: calida in 2°, sicca in 1°. Electio: magne mature recentes. Iuuamentum: conferunt tussi, asperitati pectoris et pulmonis et humiditatis eorum prouocant urinam et bene nutriunt. Nocumentum: ledunt os stomachi et minuunt apetitum. Remotio nocumenti: cum passulis et aniso. Quid generant: sanguinem calidum et grossum. Conueniunt magis frigidis et humidis senibus hyeme septentrionalibus.

[017v]

Musse

Muse. Complexio calida in 2°, humida in 1°. Electio: magne magnes mature dulces. Iuuamentum: incitant coytum. Nocumentum: fastidiunt stomachum et grauant ipsum. Remotio nocumenti: cum cucaro tabairet. Quid generant: sanguinem aquosum. Conueniunt: calidis iuuenibus omni tempore et regione meridionali.

[018r]

Melones dulces

Melones dulces. Complexio: frigida in 2°, humida in 3°. Electio: Samaracandi et maturi bone substantie, coloris et odoris. Iuuamentum: frangunt lapidem et mundificant cutim. Nocumentum: prouocant fluxum uentris. Remotio nocumenti: cum syrupo acetoso. Quid generant: sanguinem modicum. Conueniunt: flegmaticis et colericis etati senili iuuenili autumpno et fine estatis et regionibus temperatis.

[018v]

Melones ins[i]pidi

Melones insipidi et sunt angurie virides. Complexio: frigida et humida in 2°; alias in 3°. Electio: bene mature. Iuuamentum: prouocant urinam et extinguunt coleram. Nocumentum: causant dolorem uentris. Remotio nocumenti: cum post ipsum assumitur cibus. Quid generant: nutrimentum modicum aquosum. Conueniunt calidis iuuenibus estate et meridionali regione.

[019r]

Melones indi id est palestini

Melones indi palestini et sunt angue cirtrine magne dulces. Complexio frigidi et humidi in 2°, alias in 3°. Electio: magni dulces et aquosi. Iuuamentum: erycitudibus acutis calidis. Nocumentum: inferunt digestionem impedimentum. Remotio: cum opidinibus aut cucaro. Quid generant: sanguinem aquosum. Conueniunt: calidis iuuenibus estate et meridionali regione.

[019v]

Cucurbite

Cucurbite. Complexio: frigida et humida in 2°. Electio: recentes virides. Iuuamentum: mitigant sitim. Nocumentum: cito lubricant. Remotio nocumenti: cum muri et sinapi. Quid generant: nutrimentum modicum et frigidum. Conueniunt: colericis iuuenibus estate omnibus regionibus et precipue meridionalibus.

[020r]

Caules onati

Caules onati. Complexio: calida in primo, sicca in 2°. Electio: recentes tendentes ad citrinum. Iuuamentum: aperiunt opilationes. Nocumentum: ledunt uiscera. Remotio nocumenti: cum multo oleo. Quid generant: sanguinem malum. Conueniunt: calidis iuuenibus hyeme plus omnibus regionibus.

[020v]

Cucumeres et citruli

Cucumeres et citruli. Complexio: frigida et humida in 2°. Electio: completi nundum citrinati. Iuuamentum: febribus urentibus et prouocant ureniam. Nocumentum: dolorem stomachi et illorum. Remotio nocumenti: cum melle et oleo. Quid generant: sanguinem aquosum ilaudabile. Conueniunt: calidus iuuenibus estate et calidis regionibus.

[021r]

Melongiana

Melongiana. Complexio: calida in 4°, humida in 3°. Electio: recens cuius interius est dulce. Iuuamentum: confert fluxui sanguinis per uomitum ex debilitate stomachi accidente. Nocumentum: nocet vaporibus melencolicis in capite quia ipsos augent. Remotio nocumenti: cum unctuosis. Quid generant: humores melencolicos. Conueniunt frigidis senibus autumpno in regione septentrionali.

[021v]

Capari

Capari. Complexio: calida in 2°. Electio: completi nundum aperti de Alexandria. Iuuamentum: confortant stomachum et appetitum, aperiunt opilationes epatis et splenis et renum, interficiunt uermes. Nocumentum: diffilis digestionis sunt. Remotio nocumenti: cum decoctione oleo, aceto et aromatibus. Quid generant: sanguinem calidum. Conueninunt magis frigidis, senibus, pueris, hyeme, frigidis regionibus et preparati tamen ut dictum est conferunt omne complexioni, etati et regioni.

[022r]

Porri

Porri. Complexio: calida in 3°, sicca in 2°. Electio: naptici id est montani acuti. Iuuamentum: prouocant urinam addunt in coytu et cum melle mundificant pectus a catarris. Nocumentum: cerebro et sensibus. Remotio nocumenti: cum oleo sisamico aut amigdalarum dulcium. Quid generant: sanguinem adustum et coleram acutam. Conueniunt magis frigidis senectuti hyeme septentrionalibus.

[022v]

Cepe

Cepe. Complexio: calida in 4° humida in 3°. Electio: album aquaticum succosum. Iuuamentum: naturam mollificat urinam prouocat, addit in coytu uisum acuit. Nocumentum: infert dolorem capitis. Remotio nocumenti: cum aceto et lacte. Quid generat: lac et sperma. Conueniunt frigidis decrepitis hyeme et septentrionali regione.

[023r]

Alea

Aleum. Complexio: calida in 4° sicca in 3°. Electio: meliora ex eo est qui modice acuitatis. Iuuamentum: contra uenena frigida et morsus scorpionum et uiperarum et interficit uermes. Nocumentum: nocet oculis et cerebro. Remotio nocumenti: cum aceto et oleo. Quid generant: humorem grossum et acutum. Conueniunt frigidis decrepitis et senibus hyeme et montanis et septentrionalibus.

[023v]

Sparagus (melius Aparagus)

Sparagus. Complexio: calida et humida in primo. Electio: recentes cuius summitates declinant ad terram. Iuuamentum: addunt in coytu et aperiunt opilationes. Nocumentum: nocent uillis stomachi. Remotio nocumenti: postquam elisati sunt comedantur cum muri aut aceto. Quid generant: nutrimentum bonum. Conueniunt: frigidis et siccis senibus et decrepitis in uere et in regionibus in quibus reperiuntur.

[024r]

Spinachie

Spinachia. Complexio: frigida et humida in 1° alias temperate. Electio: infuse in pluuia. Iuuamentum: conferunt tussi et pectori. Nocumentum: corrumpunt digestionem. Remotio nocumenti: suffrisa cum muri aut aceto et aromatibus. Quid generant: nutrimentum modicum. Conueniunt calidis iuuenibus omni tempori omni regioni.

[024v]

Blete (rectius Betæ)

Blete. Complexio calida in 2° et humida in primo. Electio: que sunt dulces. Iuuamentum: eius succus aufert furfures capitis et lassant ventrem. Nocumentum: impediunt digestionem propter earum humiditatem et lubricitatem et adurunt sanguinem. Remotio nocumenti: cum aceto et sinapi aut pipere. Quid generant: humorem acutum propter earum nitrositatem. Conueniunt stipticis senibus hyeme et siccis regionibus.

[025r]

Pastinace

Pastinace. Complexio: calida in 2° humida in 1°. Electio: rubee dulces et hyemales. Iuuamentum: excitant coytum et prouocant urinam. Nocumentum: retardant digestionem. Remotio nocumenti: cum multa decoctione. Quid generant: sperma et sanguinem acutum. Conueniunt: frigidis et humidis, senibus, hyeme et omnibus regionibus.

[025v]

Terra tufule (id est, Tubera)

Terra tufule id est tubera. Complexio: frigida et humida in 2°. Electio: magna. Iuuamentum: recipit omnes sapores. Nocumentum: auget humorem melencolicum propter earum terrestritatem. Remotio nocumenti: cum pipere oleo et sale. Quid generant: flegma grossum quod tamen cito uritur. Conueniunt: iuuenibus calidis hyeme et calidis regionibus.

[026r]

Lactuce

Lactuce. Complexio: frigida et humida in 2°. Electio: ample et citrine. Iuuamentum: extinguunt coleram et mitigant sitim obuiant uigiliis et gomorre. Nocumentum: auferunt coytum et ingrossant uisum. Remotio nocumenti: cum miscentur cum apio et feniculo. Quid generant: sanguinem bonum et plus aliis oleribus. Conueniunt calidis et siccis iuuentuti estate et autumpno et aliis temporibus et calidis regionibus.

[026v]

Herba pireti

Herba piretri. Complexio: calida et sicca in fine primi. Electio: ortulanum recens et tenerum. Iuuamentum: saporat frigida fercula. Nocumentum: facit sitim et moratur diu in stomacho. Remotio nocumenti: cum appio. Quid generant: nutrimentum acutum. Conueniunt frigidis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[027r]

Apium

Apium. Complexio: calida et sicca in 1°. Electio: ortulanum. Iuuamentum: aperit opiltiones. Nocumentum: facit sodam. Remotio nocumenti: cum lactucis. Quid generat: nutrimentum modicum. Conuenit frigidis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[027v]

Eruca et nasturcium

Eruca et nasturcium. Complexio: calida et humida in primo. Electio: que est melioris acuitatis. Iuuamentum: addunt in spermate et coytu. Nocumentum: faciunt emigraneam. Remotio nocumenti: cum scariola et aceto. Quid generant: sanguinem acutum. Conueniunt: frigidis senibus hyeme et septentrionali regione.

[028r]

Ozimum Citratum

Ozimum citrinum. Complexio calida in 2º, sicca in primo. Electio: bene odoriferum. Iuuamentum: eius substantia stringit sucus laxat uentrem. Nocumentum: obtenebrat uisum. Remotio nocumenti: cum portulaca. Conuenit frigidis senibus hyeme et septentrionalibus.

[028v]

Sinapi

Sinapis. Complexio: calida et sicca in 3º alias calida in 4º sicca in 3º. Electio: recentes rubea ortulana, Iuuamentum: confert podagre resoluit duritiem. Nocumentum: nocet cerebro. Remotio nocumenti: praeparatur cum amigdalis et aceto. Quid generant: sanguinem acutum. Conuenit: frigidis et humidis senibus hyeme et septentrionalis.

[029r]

Aneti

Aneti. Complexio: calida et sicca in fine secundi uel principio 3º. Electio: uiride recens et tenerum. Iuuamentum: conferí stomacho frigido et ventoso. Nocumentum: nocet renibus et abominat stomachum sua substantia. Remotio nocumenti: cum lemoncellis. Quid generat: nutrimentum modicum. Confert frigidis et humidis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[029v]

Galega

Galenga. Complexio: calida in 3º, sicca in 2º. Electio: grossum ex eo. Iuuamentum: confert uene sciatice oris odorem bonum facit confortat stomachum frigidum auget coytum. Nocumentum: nocet cordi. Remotio nocumenti: cum ferculis unctuosis. Quid generat: humorem acutum. Conuenit frigidis et humidis senibus, hyeme omnibus regionibus.

[030r]

Ysopus

Ysopus. Calida et sicca in 3º. Electio: recens et ortulanum et domesticum. Iuuamentum: confert pectori humido et tussi humida. Nocumentum: ledit cerebro sua fumositate. Remotio nocumenti: cum penidiis et cucaro. Quid generat: humores acutos. Conueniunt frigidis et humidis natura senibus et decrepitis hyeme et frigidis regionibus.

[030v]

Maiorana

Maiorana. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: parua minuta boni odoris. Iuuamentum: confert stomacho frigido et humido. Nocumentum: oculis. Quid generat: sanguinem acutum. Conuenit: frigidis et humidis senibus hyeme et autumpno et frigidis regionibus.

[031r]

Menta

Menta. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: parua minuta spissorum foliorum. Iuuamentum: subuenit stomacho frigido et humido. Nocumentum: nocet stomacho calido. Remotio nocumenti: cum modico aceto et oleo. Quid generat: sanguinem calidum. Conueniunt frigidis et humidis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[031v]

Petrosilium

Petrosilum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: ortulanum et domesticum. Iuuamentum: prouocat urinam et menstrua et aperit opilaciones. Nocumentum: nimius vsus adducit sodam. Remotio nocumenti: cum aceto. Quid generat: sanguinem calidum. Conueniunt frigidis et humidis senibus hyeme omnibus regionibus.

[032r]

Ruta

Ruta. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: viridis recens. Iuuamentum: confert toxicatis et epilenicis. Nocumentum: causat sodam. Remotio nocumenti: cum aceto oleo et sale. Quid generat: humores acutum. Conuenit frigidis et humidis senibus et decrepitis hyemed autumpno et principio ueris, frigidis et humidis regionibus.

[032v]

Enula

Enula. Complexio: calida in 3º, humida in 2º alias sicca in 2º. Electio: melior est ortulana domestica. Iuuamentum: aperit opilationes confert cordi mundifficat pectus ab humoribus grossis. Nocumentum: causat sodam et minuit sanguinem. Remotio nocumenti: cum cucaro oleo amigdalarum aceto et sale. Quid generat: sanguinem calidam non bonum. Conuenit frigidis et siccis et decrepitis, hyeme et septentrionalibus.

[033r]

Luuistichum

Luuistichum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: recens viridis et boni odoris. Iuuamentum: aperit opilationes epatis et splenis et prouocat vrinam. Nocumentum: eius odo grauat caput. Remotio nocumenti: cum muri. Quid generat: sanguinem calidum. Conuenit frigidis decrepitis autumpno et hyeme et regionibus frigidis.

[033v]

Marubium

Marubium. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: domesticum recens. Iuuamentum: confert stomacho et pectori humido. Nocumentum: eius substancia difficile digeritur. Remotio nocumenti: cum aromatibus et sapa et aceto. Quid generat: humores acutos. Conuenit frigidis flematicis senibus hyeme et regionibus frigidis.

[034r]

Absintium

Absintium. Complexio: calida in fine primi alias in 2º sicca in iiº. Electio: melius est ponticum uel romanum. Iuuamentum: confert stomacho frigido prouocat appetitum epati opillato et frigido interficit uermes. Nocumentum: eius substantia stringit uentrem. Remotio nocumenti: cum cucaro et modico aceti et aromatibus et oleo amigdalino. Quid generat: sanguinem calidum et grossum. Conuenit senibus frigidis complexionibus hyeme et principio ueris et frigidis regionibus.

[034v]

Saluia

Saluia. Complexio: calida in primo, sicca in 2º. Electio: domestica ortulana uiridis siluestris tamen fortior est calefatiendo. Iuuamentum: confert stomacho et egritudinibus nerourum frigidis. Nocumentum: tarde descendit. Remotio nocumenti: cum melle decocto. Quid generat: sanguinem grossum aliqualiter calidum. Confert frigidis, senibus, hyeme et frigidis regionibus.

[035r]

Rosa

Rosa. Complexio: frigida in primo sica in 3º alias in 2º. Electio: recens de Iuri et Persia. Iuuamentum: cerebro calido. Nocumentum: efficit quibusdam grauedinem et stricturam olfatus. Remotio nocumenti: cum camphora aut croco. Quid generat: O. Conuenit calidis iuuenibus calidis temporibus et calidis regionibus.

[035v]

Lilia

Lilia. Complexio: calida in 2º sicca in 3º. Electio: celestia. Iuuamentum: resoluunt superfluitatem cerebro et purgant aquam citrinam. Nocumentum: nocent sode ex frigiditate. Remotio nocumenti: cum camphora. Quid generant: O. Conueniunt frigidis senibus hyeme et septentrionalibus.

[036r]

Viole

Viole. Complexio: frigida in primo, humida in 2º. Electio: lazule multiplitium foliorum. Iuuamentum: odorate ad frenesim bibite purgant coleram. Nocumentum: cataro ex frigiditate nocent. Quid generant: O. Conueniunt calidis et siccis, iuuenibus estate et merdionalibus.

[036v]

Balicum (sic) curatum

Basilicom curatum. Complexio: calida in primo sicca in 2º. Electio: organatum. Iuuamentum: resoluit superfluitates cerebro. Nocumentum: replet caput. Remotio nocumenti: cum nenufare. Quid generat: acutum sanguinem. Conuenit frigidis senibus quandocumque inuenitur regionibus orientalibus.

[037r]

Fructus mandragore

Fructus mandragore. Complexio: frigida in 3º, sicca in 2º. Electio: magni odoriferi. Iuuamentum: odorando contra sodam calidam et uigilias emplastrando elefancia et infectionibus nigris cutis. Nocumentum: ebate sensibus. Remotio nocumenti: cum fructu edere. Quid generat: non est comestibile. Conuenit calidis iuuenibus estate et meridianis.

[037v]

Crochus

Crochus. Complexio: calida et sicca in primo. Electio: ortulanus rubeus orientales. Iuuamentum: letificat cor et confert cerebro frigido. Nocumentum: facit nauseam. Remotio nocumenti: cum suco citoniorum aut vino odorifero. Quid generat: sanguinem bonum subtilem acutum tamen. Conuenit frigidis senibus hyeme et septentrionalibus.

[038r]

Anisium

Anisium. Complexio: calida et sicca in 3º. Electio: grossum meridionale. Iuuamentum: stomacho frigido uentositati stomachi et intestinorum prouocat vrinam aperit opilaciones et prouocat lac. Nocumentum: tarde digeritur. Remotio nocumenti: si conteratur subtiliter aut bene masticetur. Quid generat: sanguinem acutum. Conuenit frigidis et humidis senibus et decrepitis hyeme et septentrionali regioni ubi reperitur.

[038v]

Feniculus

Feniculus. Complexio: calida in 3º, sicca in 2º. Electio: melior est recens domesticus boni saporis tendens ad acuitatem. Iuuamentum: confert oculis et uisum clarificat et prouocat lac et vrinam resoluit uentositates. Nocumentum: tarde digeritur. Remotio: per bonam masticationem et contritionem. Quid generat: calidos humores. Conuenit frigidis senibus hyeme et quando reperitur regionibus frigidis et aliis quibus reperitur.

[039r]

Liquiricia

Liquiricia. Complexio: calida et humida temperate. Electio: recens cuius radix media inter grossam et subtilem, lenis, equalis substantie. Iuuamentum: confert tussi et raucedini vocis et asperitati gutturis et prouocat vrinam apperit opilationes nutritiuorem et renum. Nocumentum: eius sucus facit abominationem et debilitat appetitum. Remotio nocumenti: cum passulis. Quid generat: bonum sanguinem. Conuenit omnibus complexionibus omne etati tempore et regione.

[039v]

Frumentum

Frumentum. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: pingüe et ponderosum. Iuuamentumd: aperit apostemata emplastratum. Nocumentum: facit opilaciones. Remotio nocumenti: quando bene operatum conductum et fermentatum. Quid generat: sanguinem bonum. Conuenit omnibus complexionibus, etatibus, temporibus et regionibus.

[040r]

Amilum

Amillum. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: album frangibile. Iuuamentum: sedat puncturam colere et confert tussi praeparatum cum oleo amigdalarum dulcium. Nocumentum: est tarde digestionis. Remotio nocumenti: cum rebus dulcibus. Quid generat: humorem melencolicum. Conuenit calidis et humidis iuuenibus estate et meridionalibus.

[040v]

Sauich, id est, pultes tritici

Sauich frumenti id est pultes tritici. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: temperate torrefactum. Iuuamentum: uisceribus humidis. Nocumentum: exasperat pectus. Remotio nocumenti: cum infunditur in aquam calidam. Quid generat: sanguinem temperatum. Conuenit temperatis senibus hyeme et uere omnibus regionibus.

[042r]

Ordeum

Ordeum. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: album, mágnum et nouum. Iuuamentum: confortat expulsiuam et uelociter descendit. Nocumentum: inducit dolorem debilem. Remotio nocumenti: bene torrefactum. Quid generat: humorem bonum. Conuenit calidis iuuentuti, estate et calidis regionibus.

[042v]

Sauich, id est, pultes ordei

Sauich, id est, pultes ordei. Complexio: frigida et sicca in 2º. Temperate torrefactum. Iuuamentum: confert fluxui colerico. Nocumentum: generat inflationem. Remotio: cum cucaro. Quid generat: humorem bonum. Conuenit calidis iuuenibus estate et calidis regionibus.

[043r]

Aqua ordei

Aqua ordei. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: complete cocta lenis. Iuuamentum: confert epati calido. Nocumentum: nocet visceribus frigidis. Remotio nocumenti: cum cucaro. Quid generat: sanguinem temperatum. Conuenit calidis iuuenibus estate et meridionali regioni.

[043v]

Trii (id est, Minuta facta de Tritici Farina)

Trii. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: complete operati. Iuuamentum: conferunt pectori et gutturi. Nocumentum: nocet debilibus uisceribus et stomacho. Remotio nocumenti: cum penidiis. Quid generant: nutrimentum plurimum. Conueniunt stomacho calido iuuentuti hyeme omnibus reginonibus.

[044r]

Rizon, Orisa.

Ricon. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: margaritinum album quod crescit in coctura. Iuuamentum: confert ardori stomachi et dissinterie. Nocumentum: infert pacientibus colicam et stipticis. Remotio nocumenti: cum oleo et lacte et zucaro. Quid generat: nutrimentum laudabile. Conuenit calidis et humidis omni etate hyeme et in omnibus regionibus.

[044v]

Siligo

Siligo. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: nova, grossa et completa. Iuuamentum: reprimit acuitatem humorum. Nocumentum: difficile digeritur. Remotio nocumenti: cum multo fermento. Quid generat: humores grossos opinantes. Conuenit magis calidis et rosbustis exercitantibus se iuuenibus hyeme Septentrionalib us et montanis.

[045r]

Spelta

Spelta. Complexio: calida temperate. Electio: grossa ponderosa et bene matura. Iuuamentum: pectori pulmoni et tussi. Nocumentum: stomacho debili et minus nutrit frumento. Remotio nocumenti: sumpta cum aniso. Quid generat: sanguinem bonum. Conuenit magis temperatis omnibus etatibus hyeme et temperatis regionibus.

[045v]

Milium

Milium. Complexio: frigida in primo, sicca in 2º. Electio: nouum album et plenum. Iuuamentum: confert stomacho calido et fluxui uentris colico sitim extinguit et praecipue elysum in aqua. Nocumentum: nocet stomacho et intestinis debilibus. Remotio nocumenti: bene coctum et cum oleo amigdalarum dulcium et zucaro sumptum. Quid generat: sanguinem grossum et non bonum. Conuenit calidis et humidis iuuenibus estate et meridionalibus.

[046r]

Panichum

Panichum. Complexio: frigida in primo sicca in 2º. Electio ut supra de milio. Iuuamentum: ut milium. Nocumentum etiam et omnia alia ut milium.

[046v]

Melica

Melica. Complexio: frigida et sicca in iº. Electio: subruffa bene matura et grossa. Iuuamentum: rusticis montanariis exercitantibus. Nocumentum: tarde digeritur et difficulter. Remotio nocumenti: cum aromantibus et multo fermento. Quid generat: humorem melencolicum. Conuenit magis calidis rusticis iuuenibus hyeme frigidis et montanis regionibus.

[047r]

Cicera

Cicera. Complexio: album calia in primo humida in medio primi Rubeum calidum in 2º medium inter siccum et humidum. Electio: nouum completum. Iuuamentum: prouocat vrinam et menstrua aperit oppilationes auget coytum. Nocumentum: facit ventositatem et nocet apostemati renum et uesice. Remotio nocumenti: cum apio aut feniculo alias cum semine papaueris. Quid generat: sanguinem calidum et sperma. Conuenit frigidis et humidis, senibus, hyeme omnibus regionibus.

[047v]

Faba

Faba. Complexio: frigida in primo, sicca in 2º. Electio: clara munda et integra. Iuuamentum: confert uigiliis et sode calide. Nocumentum: ebetat sensum. Remotio nocumenti: cum sale et origano. Quid generat: sanguinem non malum. Conueniunt calidis iuuentuti estate et calidis regionibus.

[048r]

Mesech, id est, cicerchia

Mesech, id est, cicerchia. Complexio: frigida in 2º temperate humiditatis. Electio: recentes magne. Iuuamentum: confortat tussientibus cum febre. Nocumentum: nocet debilitati dentium. Remotio nocumenti: cum dequoquuntur cum oleo amigdalino. Quid generant: nutrimentum bonum. Conueniunt calidis estate iuuentuti et calidis regionibus.

[048v]

Faxioli

Faxioli. Complexio: calida et humida in primo. Electio: rubei non corrosi. Iuuamentum: prouocant vrinam et inpinguant corpus. Nocumentum: fatiunt nauseam grauedinem capitis et sompnia mala. Remotio nocumenti: cu moleo muri et sinapi auto leo sale et aceto et pipere. Quid generant: sanguinem grossum flematicum et malum. Conueniunt frigidis et siccis senibus hyeme et frigidis regionibus.

[049r]

Rafani

Rafani. Complexio: calida in 3º sicca in 2º. Electio: ortulani recentes. Iuuamentum: ante cibum ad uomendum post cibum ad laxandum et purgandum aquam citrinam prouocant vrinam et aperuit opilationes renum etpurgant arenas. Nocumentum: commouet cibum et humores. Remotio nocumenti: cumuomitu alias cum aceto et sale. Quid generant: humorem malum. Conueniunt frigidis et humidis decrepitis hyeme et septentrionalibus et frigidis regionibus.

[049v]

Rape

Rape. Complexio: calida in primo humida in fine 21 alias pricipio 3ii.Electio: dulces subtilis corticis. Iuuamentum: stomacho sicco et visceribus siccis prouocant vrinam. Nocumentum: faciunt inflationem et uentositatem. Remotio nocumenti: cum uomitu alias cum aseto (sic.) et sale et pipere. Quid generant: humorem malum. Conueniunt frigidis et humidis decrepitis hyeme et septentrionalibus et frigidis regionibus.

[050r]

Napones

Napones. Complexio: calida in primo humida in medio 2º. Electio: dulces ortulani recentes. Iuuamentum: prouocant urinam et arenas. Nocumentum: faciunt uentositatem et inflationem. Remotio nocumenti: cum pipere et aromatibus. Quid generant: nutrimentum satis bonum. Conueniunt frigidis et siccis omni etati autumpno et septentrionalibus regionibus.

[050v]

Lupini

Lupini. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: albi et ponderosi. Iuuamentum: interficiunt uermes. Nocumentum: difficile digeruntur et descendunt. Remotio nocumenti: cum dimittitur in eis amaritudo et comedunt cum muri et aceto. Quid generant: sanguinem grossum meliorem cum lentibus. Conueniunt flegmaticis decrepitis hyeme et Septentrionali regione.

[051r]

Frumentum elixum

Frumentum elixum. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: mágnum grossum complete coctum. Iuuamentum: confert lapsis corporibus. Nocumentum: facit uentositates et superfluitates multas. Remotio nocumenti: cum multo sale. Quid generat: lac et sperma et nutrimentum copiosum. Conuenit calidis et siccis iuuentuti hyeme et septentrionalibus.

[051v]

Triacha

Triacha. Complexio: calida et sicca. Electio: que liberat gallum a veneno et que transit xm annum. Iuuamentum: contra venena et egritudines calidas et frigidas. Nocumentum: post x annos facit uigilias. Remotio nocumenti: cum infrigidantibus ut aqua ordei. Magis conuenit frigidis et humidis senibus hyeme et regionibus frigidis ubique tamen cum fuerit necessarium.

[052r]

Estas.

Estas. Complexio: calida in 3º et sicca in 2º. Electio: ipsius principium melius est corporibus. Iuuamentum: dissoluit superfluitates et egritudines frigidas. Nocumentum: minuit digestiones et auget coleram. Remotio nocumenti: cum regimine in frigiditate humido. Quid generat: auget humores colericos et siccos. Conuenit frigidis et humidis senibus et septentrionalibus.

[052v]

Autumpnus

Autumpnus. Complexio: frigidus temperate in 2º. Electio: medium ipsius. Iuuamentum: gradatim procedentibus ad contraria ut calidum et humidum. Nocumentum: nocet temperatis complexionibus et dispositis ad ptisim. Remotio nocumenti: cum humectantibus et balneo. Quid auget: humores melencolicos. Conuenit: calidis et humidis iuuenibus siue adolescentibus calidis et humidis regionibus alias temperatis.

[053r]

Hyemps

Hyemps. Complexio: frigida in 3º, humida in 2º naturaliter se habens. Electio: finis eius. Iuuamentum: egritudinibus colericis et confortat digestiones. Nocumentum: nocet egritudinibus flegmaticis et auget flegma. Remotio nocumenti: cum igne et vestimentis. Conuenit calidis et siccis iuuenibus meridianis et marinimis regionibus.

[053v]

Ver

Ver. Complexio: calida temperate humida in 2º. Electio: medium eius. Iuuamentum: confert uniuersaliter animalibus et terre nascentibus. Nocumentum: nocet corporibus humidis quia facit in eis putredinem. Remotio nocumenti: mundificando corpa. Generat in eo humor bonus et sanguis multus. Conuenit frigidis et siccis et temperatis iuuenibus et aliis temperatis regionibus et fere omnibus.

[054r]

Passule

Passule. Complexio: calida et humida in primo. Electio: magne Corasene. Iuuamentum: conferunt dolori intestiniis et confortant epar et stomachum. Nocumentum: comburunt sanguinem. Remotio nocumenti: cum citrulis recentibus. Quid generant: sanguinem acutum. Conueniunt frigidis senectuti yeme et septentrionalibus.

[054v]

Ficus sice.

Ficus sice. Complexio: calida et sicca in primo. Electio: tartarece rotunde alias albe pingues. Iuuamentum: confeunt pectori et praeseruant a veneno. Nocumentum: faciunt oppilationes uentositates et pediculos. Remotio nocumenti: cum nucibus et amigdalis. Quid generant: sanguinem temperatum alias acutum. Conferunt frigidis senibus hyeme et septentrionalibus alias vere et temperatis regionibus.

[055r]

Ventus orientalis

Ventus orientalis. Complexio: temperate calida in 2º. Electio: transiens per prata alias aquas et per loca pulchra. Iuuamentum: multiplicat spiritus. Nocumentum: nocet obtalmie et corize. Remotio: cum aqua florum. Conuenit temperatis omni etatei in uere orientali regioni.

[055v]

Ventus occidentalis

Ventus occidentales. Complexio: temperate sicca in 2º alias primo. Electio: declinans septentrionali. Iuuamentum: prouocat digestiones. Nocumentum: nocet tremori et frigori. Remotio nocumenti: cum calefatione et pannis. Conuenit temperatis omni etate vere orientali regioni.

[056r]

Ventus meridianus

Ventus meridionalis. Complexio: calida in 2º humida in primo. Electio: transiens per bonam regionem. Iuuamentum: confert pectori. Nocumentum: conturbat sensus. Remotio nocumenti: cum camphora et aqua rosata. Conuenit frigidis et siccis decrepitis Autumpno et septentrionalibus.

[056v]

Ventus septentrionalis

Ventus septentrionalis. Complexio: frigida in 3º sicca in 2º. Electio: transiens per aquas dulces. Iuuamentum: clarificat sensus. Nocumentum: nocet pectori et tussi. Remotio nocumenti: cum balneo et uestimentis. Conuenit calidis et humidis iuuenibus estate meridionalibus.

[057r]

Lac dulce

Lac dulce. Complexio: omnes conueniunt qui sit temperate complexionis declinans ad calidam. Electio: pecudinum. Iuuamentum: pectori et pulmoni. Nocumentum: febricitantibus et dolentibus capia. Remotio nocumenti: cum passulis sine nucleis. Quid generat: nutrimentum bonum. Conuenit temperatis adolescentibus estate et merdionalibus.

[057v]

Lac acetosum

Lac acetosum. Complexio: frigida et humida. Electio: quod est multi butiri. Iuuamentum: mitigat sitim. Nocumentum: gingiuis et dentibus. Remotio nocumenti: cum gargarismo ydromellis. Quid generat: humorem laudabilem. Conuenit calidis et temperatis iuuenibus et adolescentibus etate et meridionali regione.

[058r]

Casesus recens

Caseus recens. Complexio: frigida et humida. Electio temperati lactis et animalium sanorum. Iuuamentum: mollificat corpus et impinguat. Nocumentum: facit oppilationes. Remotio nocumenti: cum nucibus amigdalibus. Quid generat: nutrimentum multum grossum non malum. Conuenit magis calidis iuuenibus estate meridianis regionibus et calidis alias hyeme et frigidis regionibus quod non credo nisi quia melius digeritur.

[058v]

Caseus uetus

Caseus uetus. Complexio: frigida et sicca. Electio: vnctuosum saporossi. Iuuvamentum: sedat fluxum cum est assus. Nocumentum: ledit renes et opilat et generat calculos. Remotio nocumenti: cum comeditur inter duo fercula aut si secunda die comedatur raffanus remouetur nocumentum inductum per caseum. Quid generat: nutrimentum multum et grossum. Conuenit magis calidis et humidis exercitantibus iuuenibus hyeme et frigidis regionibus.

[059r]

Butirum

Butirum. Complexio: calida et humida. Electio de lacte pecorino. Iuuamentum: educit superfluitates pulmonis generatas per frigiditatem et siccitatem, confert tussi et asperitati pectoris. Nocumentum: ebetat stomachum et deuiat appetitum. Remotio nocumenti: cum rebus stipticis sicut citoniis et similibus. Quid generat: sanguinem optimum. Conuenit magis siccis decrepitis hyeme et septentrionalibus.

[059v]

Lac coagulatum

Lac coagulatum. Complexio: frigida et humida. Electio: ex animalibus iuuenibus. Iuuamentum: contra inflationem stomacho. Nocumentum: grauat stomachum. Remotio nocumenti: cum trizca et sale. Quid generat: sanguinem flematicum. Conuenit magis calis iuuenibus estate et meridianis regionibus.

[060r]

Recocta (id est, Caseus Secundaries)

Recocta. Complexio: frigida et humida. Electio: que fit de puro et bono lacte. Iuuamentum: nutrit et impinguat. Nocumentum: oppilat et difficile digeritur. Remotio nocumenti: cum butyro et melle. Quid generat: sanguinem grossum. Conuenit magis calidis robustis iuuenibus principio estatis et regionibus montanis.

[060v]

Sal

Sal. Complexio: calida in 2º sicca in 3º alias calida et sicca in 3º. Electio: adriani mari. Iuuamentum: cibumdigere facit et descendere et prohibet putrefelonem. Nocumentum: cerebro et uisui. Remotio nocumenti: lotus et torrefactus. Quid generat: pruritum in cuti. Conuenit magis frigidis et humidis decrepitis hyeme et Septentrionalibus.

[061r]

Panis de similla id est panis albus

Panis de similla id est panis albus de anima frumenti. Complexio: temperate calida in 2º. Electio: bene coctus citrinati attinens. Iuuamentum: impinguat corpus. Nocumentum: inducit opilationes. Remotio nocumenti: cum completa fermentatione. Quid generat: nutrimentum satis. Conuenit: temperatis omniubs etatibus omnibus regionibus omni tempore.

[061v]

Panis opus

Panis opus. Complexio: calida in 2º. Electio: qui minus habet furfuris et steterit per noctem ante coctionem. Iuuamentum: optemperat uentrem. Nocumentum: inducit pruritum et scabiem. Remotio nocumenti: cum copanagio unctuoso. Quid generat: nutrimentum bonum. Conuenit omnibus complexionibus etatibus temperatibus et regionibus habitatis.

[062r]

Panis azimus

Panis azimus. Complexio: temperate sici (sic.)i. Electio: salitus et bene coctus. Iuuamentum: corporibus lapsis et exercitatis. Nocumentum: generat inlationem et uentositatem et opilationes. Remotio nocumenti: cum vino ueti bono. Quid generat: flegma viscosum et multum. Conuenit calidis exercitatibus iuuenibus yeme frigidis regionibus.

[062v]

Panis milii

Panis milii. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: de nouo grano et pulchro margaritali. Iuuamentum: nutrit intestina et stringit. Nocumentum: difficile descendit de stomacho. Remotio nocumenti: cum exercitio balneo et rebus unctuosis. Quid generat: moderatam melencoliam et humorem grossum. Conuenit temperatis iuuentuti yeme et septentrionalibus.

[062a]

[063r]

Galli

Galii. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: qui sunt temperate uocis. Iuuamentum: pacientibus colicam conferunt cum sunt ueteres sed eorum elissatam et praecipue cum sale cartamo polipodio et caulibus iuuvenes autem cum cantare incipiuntd et pulle antequam ouificent pro nutrimento conferunt. Nocumentum: ueteres nocent stomacho. Remotio nocumenti: cum fatigatione ante interfectionem. Quid generant: iuuenes nutrimentum laudabilem. Conueniunt magis frigidis decrepitis yeme et septentrionalibus.

Galline autem sunt temperate caliditatis. Electio: iuuenes pascentes grana bona. Iuuamentum: addunt in spermate cerebro et bono sanguine. Nocumentum: non conferunt utentibus ecercitio forti. Remotio nocumenti: cum bono vino. Quid generant: nutrimentum optimum et temperatum. Conueniunt magis temperatis pueris uere et temperatis regionibus.

[063v]

Oua gallinacea

Oua gallinacea. Complexio: uitella calida et humida albugo frigida et humida. Electio: recentia magna. Iuuamentum: addunt in coytu et uelociter nutriunt. Nocumentum: tardant digestiones si totum sumatur et generanta lentiginem. Remotio nocumenti si solum vitellum sumatur. Quid generant: humorem bonum tamen modicum. Conueniunt omnibus complexionibus maxime frigidis senibus hyeme et septentrionalibus sed uitellum totum autumpno sed albugo et uitellum magis conuenit calidis et iuuenibus.

[064r]

Oua anserum

Oua anserum. Complexio: temperata in caliditate et grossa. Electio: semi assa. Iuuamentum: exercitantibus. Nocumentum: colice uentositati et uertigini. Remotio nocumenti: cum origano et sale. Quid generant: sanguinem multum et spisum. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme et septentrionalibus.

[064v]

Oua perdicum

Oua perdicum. Complexio: calidiora et subtiliora ouorum gallinarum. Electio: frixa tremula alias elissa tremula. Iuuamentum: conualescentibus. Nocumentum: exercitantibus et laborantibus. Remotio nocumenti: cum vino rubeo. Quid generant: nutrimentum modicum. Conueniunt magis temperatis adolescentibus decrepitis veri et temperatis regionibus.

[065r]

Pulli columbarum

Pulli columbarum. Complexio: calide et humidi. Electio: acquierentes iam sibi cibum. Iuuamentum: conferunt paralisi ex frigiditate. Nocumentum: cerebreo et uigiliis et maxime assati. Remotio nocumenti: cum aceto et corianro. Quid generant: sanguinem calidum fortis caliditatis. Conueniunt magis frigidis humidis, decrepitis yeme et regionibus niuosis.

[065v]

Perdices

Perdices. Complexio: calida in 2º temperate humiditatis. Electio: pingues et humidiores. Iuuamentum: conferunt conualescentibus. Nocumentum: utentibus exercitio et portitoribus. Remotio nocumenti: cum cocte sunt cum fermenta. Quid generant: sanguinem bonum. Conueniunt magis temperatis pueris et senibus vere et orientalibus.

[066r]

Qualee. (Coturnices)

Qualee. Complexio: calida et humida. Electio: pingues iuuenes. Iuuamentum: impinguant macilentos et multum nutriunt. Nocumentum: fatiunt stomachum. Remotio nocumenti: cum granatis, muris et cinamo. Quid generant: sanguinem calidum. Conueniunt magis calidis decrepitis autmpno et frigidis regionibus.

[066v]

Faxani

Faxani. Complexio: calida in 2º temperate humiditatis. Electio: pingues iuuenes. Iuuamentum: conferunt convalescentibus. Nocumentum: exercitantibus forti exercitio. Remotio nocumenti: cocti a fuente aqua cum fermenta. Quid generant: sanguinem bonum secuntur enim in omnibus perdices tamen praeladantur. Conueniunt temperatis iuuenibus pueris et senibus vere et orientalibus.

[067r]

Turtures

Turtures. Complexio: calida et humida in 2º minoris tamen humiditatis quam pulli columbini. Electio: iuuenes, cum volare incipere debent. Iuuamentum: egritudinibus neruorum frixe et assate cum cera intromissa conferunt fluxui uentris. Nocumentum: sunt famosi magni nutrimenti non tantum tamen ut columbi. Remotio nocumenti: cum aceto et coriandro. Quid generant: sanguinem calidum et acutum. Conueniunt magis frigidis humidis decrepitis hyeme et niuosis regionibus.

[067v]

Anates et anseres

Anates et anseres. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: remanentes in nido post alios pullos in bonitate. Iuuamentum: impinguant macilentos. Nocumentum: implent corpa superfluitatibus. Remotio nocumenti: cum insufflatione boracis in os earum ante interfectionem et earum decoctio sit per assaturam et impletionem earum ex aromatibus resoluentibus dictas superfluitates sicut sunt gariofili zucharum cinamum grana iuniperi rosmarinus mariorana ysopus et similla. Quid generant: nutrimentum multum et flegmaticum. Conueniunt magis iuuenibus calidis yeme et septentrionalibus.

[068r]

Pauones

Pauones. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: iuuenes. Iuuamentum: stomachis calidis. Nocumentum: difficile digeritur prae aliis uolatilibus. Remotio nocumenti: si post interfectionem suspendatur per collum et suspendatur lapis ad pedes eourm sic morentur per noctem. Quid generant: chimum grossum et malum. Conueniunt calidis iuuenibus exercitantibus se yeme et septentrionalibus.

[068v]

Grues

Grues. Complexio: cdalida et sicca in 3º. Electio: capte cum falcone aucupante. Iuuamentum: utentibus exercitio. Nocumentum: fatiunt malam digestionem. Remotio nocumenti: cum suspensione lapidis ut dictum es de pauonibus praeparentur cum speciebus aromatibus et bene cocantur. Quid generant: sanguinem grossum. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme et septentrionalibus es frigidis regionibus.

[069r]

Animalia castrata

Animalia castrata. Complexio: frigidiora sunt ipsis non castratis. Electio: arietina postea yrcine annuales castrati postea uituline et isti sunt gradus bonitaum inter castrata animalia. Iuuamentum: bene digeruntur. Nocumentum: lassant stomachum. Remotio nocumenti: cum succo fructuum aut vino granatorum. Quid generant: sanguinem temperatum. Conueniunt magis temperatis et calidis iuuenibus ueri et orientalibus.

[069v]

Carnes gazelarum

Carnes gazelarum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: iuniores. Iuuamentum: colice paralisi et egretudinibus humidis et corporibus multarum superfluitatum. Nocumentum: desicat neruos. Remotio nocumenti: cum oleis et acetosis. Quid generant: sanguinem acutum. Conueniunt magis frigidis senectuti yeme et frigidis regionibus.

[070r]

Carnes leporine

Carnes leporine. Complexio calida et sicca in 2º. Electio: iuniores capti per uenationem canum. Iuuamentum: conferunt superatis a multa pinguedine. Nocumentum: vigilare faciunt. Remotio nocumenti: cum aromatibus subtiliatiuis. Quid generant: humorem melencolicum. Conueniunt magis frigidis decrepitis yeme et frigidis regionibus.

[070v]

Carnes arietum

Carnes arietum. Complexio calida et humida in primo. Electio: animalium pinguium. Iuuamentum: praestant stomacho temperato. Nocumentum: fatiunt consuetis pati nauseam. Remotio nocumenti: cum brodiis stipticis. Quid generant nutrimentum multum bonum declinans tamen ad humedum et flegmaticum cum sunt propinqui siue ortui. Conueniunt magis propinquis temperantiae iuuenibus in uere et regionibus orientis.

[071r]

Carnes caprarum et propie edorum

Carnes caprarum et propie edorum. Complexio: calida et humida in primo minoris tamen caliditatis et humiditatis quam arietine. Electio: edorum rubeorum ad brunum tendentium. Iuuamentum: praestant stomacho debili quando uelociter digeruntur et bene. Nocumentum: faciunt colice si sunt salite non salite nocumentum non habent. Quid generant: nutrimentum optimum uix deficiens a temperato. Conueniunt temperatis iuuenibus uere et temperatis regionibus omnibus etatibus complexionibus regionibus et temporibus quibus reperiantur et laudandi sunt.

[071v]

Carnes vitulorum

Carnes uitulorum. Complexio: calida et humida in primo. Electio: propinquores natiuitati. Iuuamentum: praestant utentibus exercitio. Nocumentum: inferunt spleneticis. Remotio nocumenti: cum motu et balneo. Quid generant: nutrimentum multum. Conueniunt magis calidis iuuenibus vere et merdionalibus et secundum galianum vituline sunt meliores arietinis.

[072r]

Carnes vachine et camelorum

Carnes vachine et camellorum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: iuuenum exercitatarum. Iuuamentum: prestant exercitantibus se et pacientibus fluxum coloricum. Nocumentum: faciunt egritudinibus melancolicis. Remotio nocumenti: cum zucharo et pipere. Quid generant: sanguinem grossum melencolicum. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme septentrionalibus.

[072v]

Carnes porcine

Carnes porcine. Complexio: frigida in primo humida in fine 2º alias in 3º. Electio: animalium castratorum exercitatorum. Iuuamentum: prestant calidis et siccis corporibus et macilentis quoniam multum et copiose nutriunt. Nocumentum: stomachis flegmaticis et tenui dyeta utentibus. Remotio nocumenti: cum condimentis aromatum calefatientium excitantium. Quid generant: nutrimentum copiosum et humidum. Conueniunt calidis iuuenibus autumpno et meridionalibus.

[073r]

Carnes salite sicce

Carnes salite sicce. Complexio: calida in 2º sicca in 3º. Electio: pingues humide. Iuuamentum: exercitantibus flegmaticis. Nocumentum: fatiunt patientibus colicam. Remotio: si decoquantur cu moleo et lacte aut brodio facto ex butyro et ouis. Quid generant: sanguinem melencolicum. Conueniunt calidis humidis iuuenibus yeme et septentrionalibus.

Missalatarum calitis temperate sicca in 3º. Electio: de animalibus humidis. Iuuamentum: fortitor nutrunt et fortificant corpus. Nocumentum: faciunt pruritum. Remotio nocumenti: cum frigidis et humidis. Quid generant: humorem melencolicum. Conueniunt calidis iuuenibus yeme et septentrionalibus.

[073v]

Carnes suffrise.

Carnes sufrise. Complexio: calida et sicca. Electio: bene et cocte. Iuuamentum: coroporibus humidis et stomachis humidis. Nocumentum: inducunt sitim. Remotio nocumenti: cum succo aggreste. Quid generant: sanguinem acutum. Conueniunt magis frigidis et humidis senibus yeme et septentrionalibus.

[074r]

Gelatina

Gelatina. Complexio: frigida et sicca. Electio: ex pullis columbarum. Iuuamentum: colere confert. Nocumentum: colice et neruis. Remotio nocumenti: cum vino ueti et odorifero. Quid generat: sanguinem aliqualiter frigidum. Conuenit calidis et humidis iuuenibus et adolescentibus estate et meridionalibus.

[074v]

Capita

Capita animalium. Calida et humida in 2º. Electio: que sunt ex animali temperato. Iuuamentum: lassant uentrem et prouocant. Nocumentum: leuia faciunt ponderosa et tarde digeruntur propter eorum diuersitatem in partibus suis et ideo nocent stomacho et eruptuare fatiunt. Remotio nocumenti: cum darsim et pipere et aromatibus et masticatione mastices propter eorum comestionem. Quid generant: humorem compositum. Conueniunt magis calidis iuuenibus et yeme et montanis.

[075r]

Cerebra animalium

Cerebra. Complexio: frigida et humida in 2º. Electio: ex animali completo. Iuuamentum: addunt in cerebrum et corpus inpinguant. Nocumentum: tarde digeruntur Generant fastidium et cito corrumpuntur. Remotio nocumenti: cum sale origano pulegio montano speciebus calidis et subtiliatiuis. Quid generant: sanguinem flegmaticum uiscosum. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme et frigidis regionibus.

[075v]

Oculi animalium

Oculi. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: mediocriter eminentes. Iuuamentum: adunt in spermate. Nocumentum: fatiunt abbominationes. Remotio nocumenti: cum origano et sale aut salsa facta ex pipere et serpillo sale et acceto. Quid generant: sanguinem flegmaticum. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme et frigidis regionibus. Rufus ait: ex membris animalium musculi sunt laudabiliores et maxime eorum medietas et caro linguarum bonum prestant nutrimentum et mediocre.

[076r]

Pedes et tibie.

Pedes et tybye. Complexio: temperate calida in 3º. Electio: agnorum et edorum. Iuuamentum: conglutinant ossa fracta et conferunt crepatis et iuuant ethicos suo nutrimento viscoso et conferunt uia nutrimento ubi necessarium fuerit consolidant. Nocumentum: prestant colice. Remotio nocumenti: cum aceto et croco. Quid generant: nutrimentum solidum et bonum. Conueniunt magis temperatis pueril iuuenibus et senibus et temperatis regionibus uere et estate.

[076v]

Corda animalium

Corda animalium. Complexio: uniuersaliter sunt calida et sicca complexionis in 2º alias calida et humida in 3º. Electio: animalis lactantes. Iuuamentum: conferunt exercitantibus quoniam cum digesta sunt multum nutriunt. Nocumentum: prestant stomacho et menbris digestionis propter duriciem substantie eorum. Remotio nocumenti: cum aceto et origano aut asa et ysopo. Quid generant: nutrimentum forte. Conueniunt magis iuuenibus robustis calidis complexionibus hyeme et frigidis regionibus.

[077r]

Ubera

Ubera. Calida et humida in 2º. Electio: de animali temperato iuueni. Iuuamentum: multiplicant lac. Nocumentum: stomacho et membris digestionis quia tarde descendunt. Remotio nocumenti: cum origano et aceto. Quid generant: nutrimentum multum et lac. Conueniunt magis calidis iuuenibus yeme Septentrionalibus et frigidis regionibus.

[077v]

Testiculi

Testiculi. Complexio: calida et humida in 2º. Electio: iuuenum animalium et proprie gallorum. Iuuamentum: augent sperma et nutriunt multum. Nocumentum: tarde digeruntur. Remotio nocumenti: cum pulegio montano et sale. Conueniunt magis frigidis senibus consumptis yeme et frigidis regionibus.

[078r]

Epacta animalium

Epacta animalium. Calida et humida in 2º. Electio: epar anserum inpinguatarum ex lacte et pasta postea gallinarum postea porcorum inpinguatorum ex ficubus. Iuuamentum: prestant non uidentibus de nocte et precipue epar caprarum. Nocumentum: fatigant stomachum quoniam difficilis digesionis est. Remotio nocumenti: cum oleo et sale. Quid generant: bonum sanguinem mundum. Conueniunt magis calidis iuuuenibus yeme septentrionalibus.

[078v]

Splenes

Splenes. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: ex pinguibus animalibus et iuuenibus et precipue porcorum. Iuuamentum: ad ingrossandum complexiones et humores. Nocumentum: pacientibus melencoliam. Remotio nocumenti: cum pinguedine et oleo multo. Quid generant: humorem malum et melencolicum. Conueniunt magis calidis et humidis iuuenibus yeme et montanis.

[079r]

Intestina, id est, busecha

Intestina et viscera. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: arietum. Iuuamentum: habentibus stomachum ualde calidum in quo cibus feruet. Nocumentum: habentibus uarices id est grossas venas inuolutas in cruribus et difficile digeruntur. Remotio nocumenti: si prius elissent bene postea preparentur cum aceto pipere galenga et similibus. Quid generant: flegma grossum. Conueniunt magis calidis et siccis iuuenibus yeme et montanis.

[079v]

Adeps et pinguedo

Adeps et pinguedo. Complexio calida et humida in 2º. Electio: de animali temperato et meliores sunt ex meriorum animalis et laudabiliori et melius nutrito. Iuuamentum: coytui. Nocumentum: conuertuntur in fumum faciunt abhominationem (sic.)ii et sumpte per se solas causant oppilationes. Remotio nocumenti: cum usu aceti et zuchari. Quid generant: nutrimentum laudabilem. Conueniunt magis frigidis et siccis yeme senibus et septentrionalibus.

[080r]

Pisces recentes

Pisces recentes. Frigida et humida in 3º alias in 2º. Electio: pertosi subtilis corticis et parui Iuuamentum: inpinguant corpus. Nocumentum: faciunt sitim et oppilant. Remotio nocumenti: cum uino et passulis. Quid generant: humorem flegmaticum uiscosum. Conueniunt magis calidis complexionibus iuuenibus estate et calidis regionibus.

[080v]

Pisces saliti

Pisces saliti. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: saliti ex longuinquo. Iuuamentum: flegmaticis quoniam liquefaciunt et exexicant flegma. Nocumentum: faciunt impetiginem et scabiem. Remotio nocumenti: cum vino rubeo bullito. Quid generant: humorem aptum ad morfeam nigram. Conueniunt magis frigidis et humidis senibus yeme et frigidis regionibus et humidis.

[081r]

Gambari

Gambari. Complexio: frigida in 2º humida in primo. Electio: morantes prope ripas bonarum herbarum et locis aquarum currencium et petrosarum. Iuuamentum: prouocant sompnum et conferunt ethicis et ptisicis maxime si sint in lacte decocti et cinis factus ex eo cum cortice suo uel bibitus cum gentiana valet ad morsum canis rabidi. Nocumentum: grauat caput. Remotio nocumenti: cum pipere et aceto. Generant humorem flegmaticum. Conueniunt calidis iuuenibus vere orientalibus.

[081v]

Pisces infusi in aceto

Pisces infusi in aceto. Complexio: frigida et sicca in 2º si sint primo suffrisi Si autem elisi frigida et sicca in primo si Morata sunt post vi dies quoniam in primis diebus adhuc retinent humidam complexionem. Electio: pingues bonarum aquarum. Iuuamentum: excitant appetitum. Nocumentum: doloribus iucturarum et neruorum et siatice. Remotio nocumenti: cum diacitoniten, id est, cotognata. Quid generant: sanguinem melencolicum. Conueniunt magis si sint primo frisi humidis decrepitis veri et maritimis Si autem fiunt primo elisi magis calidioribus iuuenibus estate meridionalibus.

[082r]

Lamprete

Lamprete. Complexio: frigida et humida in 2º minoris tamen humiditatis quam anguille. Electio: fluminis decurrentes super petras. Iuuamentum: impinguant et multum nutriunt. Nocumentum: stomacho debili et humido. Remotio nocumenti: cum salimentis et pipere. Quid generant: humorem flegmaticum. Conueniunt magis calidis et siccis iuuenibus autumpno et estate septentrionalibus quia melius digeruntur.

[082v]

Ambra

Ambra. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: grises leuis et pinguis. Iuuamentum: confortat cor et generat spiritus siue multiplicat. Nocumentum: consuetis pati dolorem capitis a causa calida. Remotio nocumenti: cum camphora et odoramento florum alcane. Quid generat: audaciam. Conuenit magis frigidis decrepitis yeme et septentrionalibus.

[083r]

Agrestum

Agrestum. Complexio: frigida in 3º sicca in 2º alias frigida in 3º humida in 2º. Electio: recens et purum. Iuuamentum: visceribus colitis. Nocumentum: prestat pectori et neruis. Remotio nocumenti: cum unctuosis et dulcibus. Quid generat: humorem modicum. Conuenit magis calidis iuuenibus estate et meridionalibus.

[083v]

Acetum

Acetum. Complexio: frigida in primo sicca in 2º. Electio: quod fit ex potente uino. Iuuamentum: contra coleram confert gingiuis et appetitum prouocat. Nocumentum: prestat neruis. Remotio nocumenti: cum aqua et zucaro. Quid generat: nutrimentum modicum. Conuenit magis calidis colericis iuuenibus estate et calidis regionibus.

[084r]

Vinum album

Vinum album nouum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: tendens ad citriniatem. Iuuamentum: sedat famen. Nocumentum: prestat si inmoderate bibitur. Remotio nocumenti: cum mistura aque et rebus secunde mensure. Quid generat: sanguinem calidiroem temperate. Conuenit magis frigidis decrepitis omnibus temporibus preter estatem omnibus regionibus nisi fuerint excessiue caliditatis.

[084v]

Uinum uetus odoriferum

Uinum uetus odoriferum. Complexio: calida in 2º. Electio: vinosum optime odoriferum. Iuuamentum: curat obtalmiam uiuificat spiritus Confert stomacho frigido. Nocumentum: infert sensibus et memorie puerorum. Remotio nocumenti: cum pomis nuzis et medullis lactucarum. Quid generat: sanguinem subtilem acutum. Conuenit magis fridigis senibus yeme et frigidis regionibus.

[085r]

Vinum rubeum grossum

Vinum rubeum grossum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: splendidum bene translucens. Iuuamentum: sedat stomachum et sincopim. Nocumentum: prestat epati spleni debilibus. Remotio nocumenti: cum granatis acetosis. Quid generat: coleram rubeam. Conuenit magis frigidis decrepitis yeme et frigidis regionibus.

[085v]

Uinum citrinum

Uinum citrinum acutum. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: annuale lucidum. Iuuamentum: contra uenena et precipue frigida. Nocumentum: sedat appetitum coytum. Remotio nocumenti: cum citoniis muzis. Quid generat: coleram acutam. Conuenit magis frigidis decrepitis uere septentrionalibus.

[086r]

Aqua salsa

Aqua salsa. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: non amara fluens. Iuuamentum: soluit uentrem deinde desicat. Nocumentum: facit pruritum et nocet oculis. Remotio nocumenti: cum miscetur bono luto et itur post eius potum ad balneum. Quid generat: sitim et opilat. Conuenit magis frigidis et humidis, decrepitis et frigidis regionibus.

[086v]

Aqua fontium

Aqua fontium. Complexio: frigida et humida in 4º. Electio: ex fontibus orientalibus. Iuuamentum: confert epati calido et digestioni. Nocumentum: infrigidant et faciunt inflaciones humidas. Remotio nocumenti: cum balneo et exercitio moderato. Quid generat: multiplicat vrinam. Conuenit magis calidis et siccis iuuenibus estate et calidis regionibus.

[087r]

Nix et glacies

Nix et glacies. Complexio: frigida et humida in 3º. Electio: ex aqua dulce et bona. Iuuamentum: meliorat digestionem. Nocumentum: tussim commouet. Remotio nocumenti: bibendo antea modicum. Quid generat: desicationes iucturarem et paralisis. Conueniunt magis calidis iuuenibus estate meridianis regionibus.

[087v]

Aqua aluminosa

Aqua aluminosa. Complexio: frigida et sicca in 3º. Electio: que potari potest et cum modice stipticitatis. Iuuamentum: prestat emorrroidibus fluxui uentris et sanguinis. Nocumentum: desicat corpus. Remotio nocumenti: cum rebus humidis et dulci vino. Quid generat: colicam. Conuenit magis calidis et humidis iuuenibus vere et meridionalibus.

[088r]

Oleum amigdalarum

Oleum amigdalarum. Complexio: temperate calida in 2º humida in primo. Electio: recens dulce. Iuuamentum: pectori stomacho et tussi. Nocumentum: uisceribus debilibus. Remotio nocumenti: cum masture. Quid generat: humorem temperatum. Conuenit magis temperatis adolescentibus ueri orientalibus.

[088v]

Oleum oliue

Oleum oliuarum recens maturarum. Complexio: calida et humida temperate. Electio: clarum boni odoris et saporis. Iuuamentum: mollit uentrem interficit uermes. Nocumentum: debilitat appetitum et stomachum. Remotio nocumenti: cum aliquo stiptico ut succo grantorum citoniorum uel aceto. Quid generat: cito conuertitur in coleram. Conuenit magis frigidis decrepitis yeme et septentrionalibus.

Antiquum autem oleum calidius est et plus aptum medicine quod cibo Oleum autem olivarum immaturarum quod onfatinum dicitur Complexio frigida et sicca plus aptum cum est nouum quod oleum maturarum. Electio: clarum nitidum boni odoris et ponticum aliqualiter. Iuuamentum: confert sanis uia cibi et confortat stomachum et confortat gingiuas collutio facta cum ipso prohibet sudorem. Nocumentum: opillationi splenis et epati. Remotio nocumenti: cum cinamomo et aniso. Quid generat: bonum chimum. Conuenit omnibus complexionibus etatibus temporibus et regionibus cum autem inueterassit redit ad naturam olei oliuarum maturatum.

[089r]

Cucharum

Cuccarum. Complexio: calida in primo humida in 2º. Electio: album clarum. Iuuamentum: mundificat corpus prodest pectori renibus et uesice. Nocumentum: sitis facti et mouet coleram. Remotio nocumenti: cum granates mucis. Quis generat: sanguinem non malum. Conuenit omnibus complexionibus etati tempore et regioni.

[089v]

Cana mellis

Cana mellis. Complexio: calida et humida. Electio: multe succositis et dulcedinis. Iuuamentum: pectori et tussis asperitati gule confert pulmonis et mundificat horum membrorum humiditates vrinam prouocat. Nocumentoum: generat ventositatem. Remotio nocumenti: cum lauat cum aqua calida. Quid generat: sanguinem bonum. Conuenit magis frigidis decrepitis temporibus et regionibus quibus reperitur.

[090r]

Aqua rosata

Aqua rosata. Complexio: frigida et stiptica. Electio: quid fit ex rosis bene odorosis sine mixtione aque. Iuuamentum: prestat uirtutibus et instrumentis sensuum cor confortat sincopi contraratur et ipsam sedat. Nocumentum: exasperat pectus sumpta in potu. Remotio nocumenti: cum candido iulep. Quid generat: nutrimentum modicum. Conuenit magis calidis iuuenibus estate et regione septentrionali alias merdionali.

[090v]

Muscus

Muscus. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: ex Iadori quod defertur de partubus Culbet es est muscus apostematis gacelle cum maturus est qui muscus reperitur apud sassa vbi fricant se gacelle quando apostema est maturum propter pruritum frotem quam in loco patiuntur enim ille muscus bene completus et est coloris rubei tendentes ad oscurum forits odoris. Iuuamentum: confortat cor et cerebrum. Nocumentum: prestat cerebro calido. Remotio nocumenti: cum camphora. Quid generat augmentum virtutum. Conuenit magis frigidis et humidis decrepitus yeme et septentrionalibus.

[091r]

Camphora

Camphora. Frigida et sicca in 3º. Electio: alba et clara. Iuuamentum: contra fluxum sanguinis narium calefactionem epatis ardorem oculorum et febres acutas. Nocumentum: prestat inducendo vigilias et absindendo coytum. Remotio nocumenti: cum uiolis et nenufare. Quid generat: delectationem. Conuenit magis calidis iuuenibus estate et meridionalibus.

[091v]

Mel

Mel. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: quod est pure dulcedinis spissum uernale declinans ad rubedinem. Iuuamentum: mundificat pectus stomachum laxat uentrem prohibet putrefactionem humorum carnis et oris. Nocumentum: sitim efficit et conuertitur in coleram. Remotio nocumenti: cum pomis muzis. Quid generat: sanguinem calidum colericum. Conuenit magis frigidis et humidis decrepitis yeme et montanis regionibus.

[092r]

Siropus acetosus

Siropus acetosus. Complexio: temperate in caliditate et frigiditate subtilitate. Electio: clarum mundum moderate cotture. Iuuamentum: subtiliat incidit et mundificat humores malos. Nocumentum: facit coytum tussim dissinterie. Remotio nocumenti: cum julep. Quid generat: humorem frigidum alias bonum. Conuenit omnibus regionibus etatibus temporibus et regionibus.

[093r]

Venatio terrestris

Venatio terrestris. Complexio: infrigidat et exicat. Electio: que est facilis uenationis. Iuuamentum: subtiliat humores. Nocumentum: debilitat corpus et exicat. Remotio nocumenti: cum unctione facta in balneis. Conuenit magis temperatis et calidis humidis omnibus exceptis pueris temperatis temporibus omnibus regionibus.

[093v]

Luctatio

Luctatio. Complexio: 0. Electio: post cuius finem sentitur leuitas. Iuuamentum: corporibus fortibus non plenis humoribus. Nocumentum: inducit pectoribus et quandoque rupturam uene. Remotio nocumenti: cum sompno post balneum. Conuenit magis calidis et humidis iuuvenibus ueri et circumstantiis et in omnibus regionibus.

[094r]

Camere estuales

Camere estuales. Complexio: debent esse frigiditatis et humiditatis temperate. Electio: que simulant tempori ueris. Iuuamentum: complexiones et digestionem contemperant et prohibent nocumenta eferitis. Nocumentum: prohibent dissolutionem humorum quam facere debet estas. Remotio nocumenti: cum balneis siue termis. Conueniunt magis calidis iuuenibus in meridie et meridianis regionibus.

[094r]

Camere hyemales

Camere yemales. Complexio: debent esse temperate in caliditate. Electio: que assimilant extremitati veris. Iuuamentum: exitant uirtutes sopitas ex frigiditate aeris. Nocumentum: inducunt sitim et faciunt descendere cibum crudum. Remotio nocumenti: cum dispositione versus aerem sepetentrionalem. Conueniunt magis frigidis decrepitis fortiter frigidis et montanis.

[095r]

Uerecundia

Uerecundia. Natura eius motus caloris interius et exterius. Electio: minus mala que est ex incerta causa. Iuuamentum: ocultare uerecundiam. Nocumentum: ex malo furore uitalis. Remotio nocumenti: cum reformatione rationis et discretionis. Conuenit magis temperatis adolescentibus omnibus regionibus.

[095v]

Ira

Ira. Natura eius est ebulitio sanguinis circa cor propter appetitum uindicte. Electio: que sanguinem ad exteriora transmittit replet uenas et impinguat et colorem perditum restaurat. Iuuamentum: torture et paralisi. Nocumentum: consentientibus illicite uoluntati multiplicata enim inducit colorem citrinum tremorem febrem anxietate. Remotio nocumenti: cum curialitate philosophica et moribus. Conuenit magius frigidis decrepitis yeme frigidis regionibus.

[096r]

Ebrietas

Ebrietas natura eius agitare sensus et instrumenta sensuum. Electio: que delectationem non abstidit. Iuuamentum: grauibus doloribus et corruptioni humorum. Nocumentum: grauat grauat (sic.) cerebrum. Remotio nocumenti: cum confortatibus crebrum et cum uomitu. Conuenit magis frigidis decrepitis frigidis temporibus Septentrionalibus.

[096v]

Vomitus

Vomitus. Natura eius est mundificatione stomachum et uie sibi contrariaiii. Electio: qui est facil habentibus pectora amplia. Iuuamentum: prestat stomacho repleto et superioribus corporis. Nocumentum: inducit oculis cerebro et stricture pectoris. Remotio nocumenti: cum ligadura oculorum et apparatu cum opportunis. Conuenit magis flegmaticis, decrepitis, senibus, media estate et calidis regionibus.

[097r]

Sompnus

Sompnus. Natura inmobilitas sensus calefacit et humectat sed temperatus. Electio: dormire octo horis inter primas et vltimas noctis. Iuuamentum: ad reconficiendum sensus et corpus in digerendum cibum. Nocumentum: si fuerit multum longus exiccat corpus et resoluit uirtutes et maxime stomacho vacuo existente. Remotio nocumenti: cum cibis humectantibus. Conuenit magis flegmaticis alias melencolicis et melius decrepitis omni tempori omni regioni.

[097v]

Confabulator

Confabulator. Natura est vna causarum sompni. Electio: conueniens nature uolentis dormire. Iuuamentum: delectantibus in ipsa meliorat enim eius digestionem et sensus et spiritus. Nocumentum: audire plures confabulatores cum uoluerit nisi unum audire. Remotio nocumenti: imponere silentium illi quem audire non cupit. Conuenit omnibus complexionibus omnibus etatibus praeter pueril omni temporis sed magis yeme omni regioni.

[098r]

Confabulationes in sompnis

Confabulationes in sompnis. Natura rumor uerus aut falsus. Electio: conuenientiores ad audiendum. Iuuamentum: inducit sompnum. Nocumentum: quando sunt mores mali. Remotio nocumenti: commutando non grata ad grata. Conuenit omnibus complexionibus etatibus temporibus et regionibus.

[098v]

Vigilie

Vigilie. Natura exercicium sensum calefatiunt et excicant. Electio: quibus completar digestio. Iuuamentum: ad inquisitionem eorum que sunt ad uitam. Nocumentum: tedium et fatigatio sensuum et corpus desicat oculos sauant et similla cum fuerint excessiue. Remotio nocumenti: cum prouocatione sompni et cibis humectatibus. Conueniunt omnibus complexionibus etatibus temporibus regionibus sed magis frigidis et humidis.

[099r]

Coytus

Coytus est natura duorum combinatio pauium ad emittendum spermata. Electio: qui sit cum complete spermaticet partibus rebus complementum accidunt ronce et sensibus leuitas et furore sit non replete nec famelico sed in fine digestionis et post superfluitatum expulsionem segronis et vrine. Iuuamentum: ad conseruationem speciem et ableuiationem sensuum quantuorum ex fimis spermaticis. Nocumentum: habentibus homelictus frigidos et siccos et impotentibus. Remotio nocumenti: cum multum nutrientibus et generantibus sperma. Conuenit magis calidis et humidis adolescentibus et iuuenibus tempore ueris post meridiem temperatus regionibus.

[099v]

Quies

Quies. Natura finis motus infrigidat et humectat. Electio: consuans sinem motus. Iuuamentum: habentibus pectus stricticum corpus sicci quibus fumi de facili ascendunt. Nocumentum: generat flegma corrumpit effigiem malam digestionem artericam oppilationem et malam carnem inducit. Remotio nocumenti: cum motu temperato exercitio. Conuenit magis calidis et siccis habentibus porros apertos decrepitis et pueril estate Meridionalibus et calidis regionibus.

[100r]

Equitatio

Equitatio. Natura: natura est motus quidam moderatum mediante equitatura. Electio: prouocans sudorem. Iuuamentum: facit quia exercitat calores naturales ipsumque agitat ad digestionem prouocandam et subtiliandas superfluitates secundo quod apperit porros et meatus mundificat cum sudore Tertio indurat membra eorum exercitio et fricatione. Nocumentum: cum excedent in eo. Remotio: cum humidis et quiete. Conuenit magis calidis et humidis perfectis et iuuenibus temperatis temporibus planis regionibus temperatis expeditis.

[100v]

Motus

Motus. Natura est processus uirtutum ad aliquem finem. Electio: qui prouenit ad nobiliorem finem. Iuuamentum: complementum motoris et moti. Nocumentum: cum fuerit superfluus. Remotio nocumenti: prohibendo impedimenta et quiescendo ab illo motu. Conuenit frigidis motus fortis et calidis motus debilis iuuenibus fortissimis et eiusmodi estati alias veri et regioni extra temperentiam.

[101r]

Cantus

Cantus. Natura: concordari uoces ynstrumentorum sonis quorum non sunt usus. Electio: qui allicit animos audientium. Iuuamentum: liberat ab egretudinibus. Nocumentum: quando assuescit propter delectationem. Remotio nocumenti: cum uitetur propter iuuamentum cantus. Conuenit omnibus complexionibus etatibus et temporibus et regionibus.

[101v]

Organare

Organare cantum vel sonare Natura est quedam rauca et cantus uiolentus. Electio: qui est proportionatus concorditer uoci. Iuuamentum: inducit delectationem quando cantat suauiter. Nocumentum: inducti fastidium quando oculte et discorditer cantat. Remotio nocumenti: si reducat ad condordiam melodie. Conuenit omnibus estatibus et complexionibus temporibus et regionibus.

[102r]

Sonare et ballare

Sonare et ballare. Natura: motio pedum et persone proporcionaliter ad sonum. Electio: proportionale ad cantum et persone motus. Iuuamentum: participatio uidendi et audiendi in delectatione consonantie. Nocumentum: fastidium facit cum receditur ad consonancia notarum. Remotio nocumenti: redictus ad consonancia. Conuenit omnibus etatibus nisi pueril omnibus temporibus et regionibus.

[102v]

Gaudia

Gaudia. Natura: est exitito uirtutis uitalis et successiue calidatitis. Electio: que ducunt prosperitatem. Iuuamentum: prestant tristibus et periclitantibus. Nocumentum: eo quod multiplicant mortem inducunt. Remotio nocumenti: cum inhabitatione sapietium. Conuenit magis frigidis decrepitis frigidis temporibus frigidis regionibus.

[103r]

Vestis lanea

Vestis lanea. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: de partibus mari et suffuri. Iuuamentum: educit calorem. Nocumentum: addictionem caloris. Remotio nocumenti: cum ueste de lino subtus earum. Quid generat: facit calorem. Conuenit frigidis decrfepitis yeme et Septentrionalibus.

[103v]

Vestis linea

Vestis linea. Complexio: frigida et sicca in 2º. Electio: leuis splendida et pulchra. Iuuamentum: temperat caliditatem corporis. Nocumentum: dempresat cutes et prohibet exire uapores. Remotio nocumenti: cum mixtione sete. Quid generant: desicationem apostematis. Conuenit magis calidis iuuenibus estate meridianis.

[104r]

Vestis de seta

Vestis de seta. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: de partibus orientis. Iuuamentum: fortificat calores. Nocumentum: inducit caliditatem. Remotio nocumenti: cum panno lineo sube a. Quid generat: caliditatem. Conuenit magis frigidis decrepitis yeme et septentrionalibus.

[104r]

Auicule et durdi

Auicule et durdi. Complexio: calida et sicca in 2º. Electio: assati pingues. Iuuamentum: addunt in spermate et coytu. Nocumentum: humiditatibus prauiis. Remotio nocumenti: cum oleo amigdalarum. Quid generant: humorem colericum. Conueniunt magis frigidis decrepitis frigidis temporibus et Septentrionalibus regionibus.

Soli Deo Gloria